هدف: تبعیت دارویی، چالش اساسی در مدیریت پرفشاری خون است و عوامل روان‌شناختی نقشی محوری در کنترل آن ایفا می‌کند. این عوامل سهم قابل‌توجهی در تبیین نوسانات پایبندی بیماران دارند؛ با این‌حال، جمع‌بندی منسجمی از یافته‌ها در مورد نقش توأمان استرس ادراک‌شده و تاب‌آوری با کاستی‌هایی همراه است. مطالعه حاضر با هدف مرور روایتی شواهد موجود تأثیرگذاری تاب‌آوری و استرس ادراک‌شده بر تبعیت دارویی در جمعیت مبتلا به پرفشاری خون انجام شد.
روش پژوهش: جستجوی هدفمند در پایگاه‌های معتبر با کلیدواژگان "تاب‌آوری"، "استرس ادراک‌شده"، "تبعیت دارویی" و "پرفشاری خون" صورت‌گرفت. این مطالعه از نوع مرور روایتی (Narrative Review) بود. مقالات بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۶ که به این دو سازه پرداخته بودند، بررسی شدند.
یافته‌ها: پس از اعمال معیارهای ورود و خروج، در نهایت 30 مقاله به عنوان منابع نهایی انتخاب و وارد مرحله‌ی استخراج داده‌ها و تحلیل روایتی شدند. شواهد نشان داد که تاب‌آوری با تبعیت دارویی رابطه مثبت دارد و به‌ عنوان یک عامل محافظتی در برابر رفتارهای پرخطر ایفای نقش می‌کند. درمقابل، استرس ادراک‌شده با مکانیسم‌هایی نظیر کاهش خودکارآمدی و افزایش اجتناب هیجانی، با کاهش پایبندی دارویی همراه است. افزون ‌بر این، شواهد حاکی از نقش تعدیل‌گر تاب‌آوری در تضعیف تأثیر منفی استرس بر تبعیت دارویی بود. با این وجود، برخی مطالعات بر این نکته تأکید دارند که تقویت صرف تاب‌آوری یا کاهش استرس، بدون توجه به متغیرهای زمینه‌ای، کارایی بالینی مطلوبی در بهبود پایبندی دارویی نخواهد داشت.
نتیجه‌گیری: علیرغم تناقض‌هایی در بخشی از یافته‌ها، اجماع کلی بر نقش تعیین‌کننده‌ تاب‌آوری و استرس ادراک‌شده در تبعیت دارویی بیماران پرفشاری خون دلالت دارد. طراحی مداخلات چندبُعدی روان‌شناختی متناسب با بافت فرهنگی بیماران توصیه می‌شود و انجام پژوهش‌های تعاملی در جمعیت‌های مختلف ضروری است.